خوردگی فلزات

ﺧﻮردﮔﯽ در زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ﺗﺮﺟﻤﮫ واژه ای اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﻌﻨﺎی آن ﺟﻮﯾﺪه ﺷﺪه و ﮔﺎز ﮔﺮﻓﺘﮫ ﺷﺪه اﺳﺖ. ﺑﮫ ﻧﻈﺮ ﻣ ﯽرﺳﺪ ظﺎھﺮ ﻗﻄﻌﮫ ﺧﻮرده ﺷﺪه ، اﯾﻦ ﺗﺪاﻋﯽ ﻣﻌﻨﺎﯾﯽ را ﺳﺒﺐ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺮای ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﺮدم، ﺧﻮردﮔﯽ ﺑﺎ ﻣﺼﺎدﯾﻘﺶ ﺷﻨﺎﺧﺘﮫ ﻣ ﯽﺷﻮد، از ﻗﺒﯿﻞ زﻧﮓ زدﮔﯽ و ﺳﯿﺎه ﺷﺪن ﻗﺎﺷﻘﮭﺎی ﻧﻘﺮه ای. در واﻗﻊ ﺧﻮردﮔﯽ ھﻤﮫ اﯾﻨﮭﺎ ھﺴﺖ، اﻣﺎ ﺑﮫ ﺗﻨﮭﺎﯾﯽ ھﯿﭻ ﯾﮏ ﻧﯿﺴﺖ. ﺑﻄﻮر ﻣﺜﺎل ، زﻧﮓ زدﮔﯽ ﻓﻘﻂ ﺑﮫ ﺧﻮردﮔﯽ آﻟﯿﺎژھﺎی آھﻦ اطﻼق ﻣﯽ ﺷﻮد.

ودر اﺻﻄﻼح ﺗﻌﺮﯾﻒ آن ﯾﻌﻨﯽ: ﺧﻮردﮔﯽ ﭘﺪﯾﺪه ﻣﺨﺮﺑﯽ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﻮﺟﺐ اﺗﻼف ﻣﻮاد،اﻧﺮژی و ﺳﺮﻣﺎﯾﮫ ﻣﯽ ﺷﻮد. در واﻗﻊ ھﻤﺎن طﻮری ﮐﮫ ﻓﻠﺰات طﯽ ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ از داﻣﺎن طﺒﯿﻌﺖ ﺟﺪا ﺷﺪه اﻧﺪ، ﺗﻮﺳﻂ اﯾﻦ ﭘﺪﯾﺪه، ﻣﺠﺪدا ﺑﮫ طﺒﯿﻌﺖ ﺑﺎز ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ. در ﺣﻘﯿﻘﺖ رﺳﺎﻟﺖ ﻋﻠﻢ ﺧﻮردﮔﯽ در آن اﺳﺖ ﮐﮫ اﯾﻦ ﺑﺮﮔﺸﺖ را ﺑﮫ ﺗﺎﺧﯿﺮ اﻧﺪازد و ﺑﮫ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ طﻮل ﻋﻤﺮ ﻣﻔﯿﺪ آﻧﮭﺎ را اﻓﺰاﯾﺶ دھﺪ اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﯾﺰو ۴۴٠٨ ، ﺧﻮردﮔﯽ را ﺑﺪﯾﻦ ﺷﮑﻞ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ: »»واﮐﻨﺶ ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ- ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺑﯿﻦ ﻓﻠﺰ و ﻣﺤﯿﻂ اطﺮاﻓﺶ ﮐﮫ ﻣﻌﻤﻮﻻ دارای طﺒﯿﻌﺖ اﻟﮑﺘﺮوﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ اﺳﺖ و ﻧﺘﯿﺠﮫ اش ﺗﻐﯿﯿﺮ در ﺧﻮاص ﻓﻠﺰ ﻣ ﯽﺑﺎﺷﺪ. اﯾﻦ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺧﻮاص ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﮫ از دﺳﺖ رﻓﺘﻦ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻓﻠﺰ ، ﻣﺤﯿﻂ ﯾﺎ دﺳﺘﮕﺎھﯽ ﺷﻮد ﮐﮫ اﯾﻦ دو ، ﻗﺴﻤﺘﯽ از آن را ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽ دھﻨﺪ. «« و اﻣﺎ ﺑﮭﺘﺮﯾﻦ ﺗﻌﺮﯾﻔﯽ ﮐﮫ اﻣﺮوزه ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ھﻤﮕﺎن اﺳﺖ :
ﺧﻮردﮔﯽ ﻋﻤﻠﯽ اﺳﺖ ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﯾﺎ اﻟﮑﺘﺮوﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﮐﮫ ﺑﯿﻦ ﻓﻠﺰات و ﻣﺤﯿﻂ اطﺮاﻓﺸﺎن واﻗﻊ  ﮔﺸﺘﮫ و ﻣﻮﺟﺐ ﻓﺴﺎد و دﮔﺮﮔﻮﻧﯽ در ﺧﻮاص آﻧﮭﺎ ﻣﯽ ﺷﻮد . ﺗﺮﻣﻮدﯾﻨﺎﻣﯿﮏ و ﺧﻮردﮔﯽ ﺗﺮﻣﻮدﯾﻨﺎﻣﯿﮏ ﯾﮑﯽ از رﺷﺘﮫ ھﺎی ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ – ﺷﯿﻤﯽ اﺳﺖ. ﯾﮑﯽ از وﯾﮋﮔﯽ ھﺎی ﻋﻠﻢ ﺗﺮﻣﻮدﯾﻨﺎﻣﯿﮏ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﮫ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﭘﯿ ﺶﺑﯿﻨﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﮫ آﯾﺎ واﮐﻨﺸﮭﺎی ﺧﺎﺻﯽ رخ ﺧﻮاھﻨﺪ داد ﯾﺎ ﻧﮫ. ﺗﻌﯿﯿﻦ زﻣﺎﻧﯽ واﮐﻨﺸﯽ ﮐﮫ ﺗﺮﻣﻮدﯾﻨﺎﻣﯿﮏ ، اﻧﺠﺎم آن را ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ، ﻣﻮﺿﻮع ﻋﻠﻢ ﺳﯿﻨﺘﯿﮏ اﺳﺖ. ﺧﻮردﮔﯽ را ﻣﯽ ﺗﻮان ﻣﯿﻞ ﺗﺮﻣﻮدﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ ﺑﺮای ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺑﮫ اﺻﻞ ﺧﻮد ﻓﻠﺰ داﻧﺴﺖ و آن را ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻮﺿﯿﺢ داد: ﺑﮫ ﺷﮑﻞ ﺗﺮﮐﯿﺒﺎت ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ در ﺳﻨﮕﮭﺎی ﻣﻌﺪﻧﯽ ﻣﻮﺟﻮد ھﺴﺘﻨﺪً ﻓﻠﺰات اﮐﺜﺮا . ﻓﻠﺰ در اﯾﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﮫ ﺧﺎطﺮ وﺿﻌﯿﺖ ﺗﺮﻣﻮدﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ ﺧﻮد ، ﺣﺎﻟﺖ ﭘﺎﯾﺪار دارد، ﯾﻌﻨﯽ از ﻧﻈﺮ ﺗﺮﻣﻮدﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ اﮔﺮ ﻧﯿﺮوﯾﯽ از ﺧﺎرج ﺑﺮ ﺳﻨﮓ ﻣﻌﺪن وارد ﻧﺸﻮد، ﻓﻠﺰ ﻣﯿﻞ دارد ﮐﮫ در ﺳﻨﮓ ﺑﻤﺎﻧﺪ و ﺣﺎﻟﺖ ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ ﺧﻮد را ﺣﻔﻆ ﻧﻤﺎﯾﺪ. وﻗﺘﯽ ﺳﻨﮓ ﻣﻌﺪن از ﻣﻌﺪن ﺟﺪا ﻣﯽ ﺷﻮد، طﯽ ﻓﺮآﯾﻨﺪھﺎی ﺧﺎﺻﯽ ، ﻓﻠﺰ از ﺳﻨﮓ اﺳﺘﺨﺮاج ﻣ ﯽﺷﻮد و ﺑﮫ ﺣﺎﻟﺖ ﻓﻠﺰ ﺧﺎﻟﺺ در ﻣﯽ آﯾﺪ. ﻋﻤﻞ اﺳﺘﺨﺮاج ﻓﻠﺰ ، از ﻧﻈﺮ ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﯾﮏ ﻓﺮآﯾﻨﺪ اﻟﮑﺘﺮون ﮔﯿﺮی ﯾﺎ اﺣﯿﺎ ﺑﮫ ﺣﺴﺎب ﻣﯽ آﯾﺪ. ﺑﮫ اﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻓﻠﺰ ﻣﻮﺟﻮد در ﺳﻨﮓ ﻣﻌﺪن ، اﻟﮑﺘﺮون ﻣﯽ ﮔﯿﺮد و ﺑﮫ ﺣﺎﻟﺖ ﻓﻠﺰ ﺧﺎﻟﺺ در ﻣﯽ آﯾﺪ. اﻣﺎ در اﯾﻨﺠﺎ وﺿﻌﯿﺘﯽ ﻧﺎﮔﻮار وﺟﻮد دارد: اﻟﮑﺘﺮوﻧﮭﺎﯾﯽ ﮐﮫ طﯽ ﻓﺮآﯾﻨﺪ اﺳﺘﺨﺮاج ﮔﺮﻓﺘﮫ ﺷﺪ هاﻧﺪ، ﺑﺮای ﻓﻠﺰ ﺑﮫ ﺷﮑﻞ ﻣﮭﻤﺎن ﻧﺎﺧﻮاﻧﺪه در ﻣﯽ آﯾﻨﺪ. ﻓﻠﺰ ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻟﮑﺘﺮوﻧﮭﺎﯾﯽ ﮐﮫ ﺧﻮد دارد، اﻟﮑﺘﺮوﻧﮭﺎی زﯾﺎدﺗﺮی را ﻧﯿﺰ طﯽ اﺳﺘﺨﺮاج ﺑﮫ ﺳﻮی ﺧﻮد ﻓﺮا ﺧﻮاﻧﺪه، ﺑﺎ ﻣﮭﻤﺎن ﮐﺮدن اﻟﮑﺘﺮوﻧﮭﺎی اﺿﺎﻓﯽ از ﭼﻨﮓ ﺳﻨﮓ ﮔﺮﯾﺨﺘﮫ اﺳﺖ. اﻣﺎ اﯾﻦ ﻣﮭﻤﺎﻧﺎن ﺗﺒﺪﯾﻞ ﺑﮫ ﻧﺎﺧﻮاﺳﺘﮕﺎﻧﯽ ﺷﺪ هاﻧﺪ ﮐﮫ ﻓﻠﺰ داﺋﻤﺎ در ﺟﺴﺘﺠﻮی راھﯽ ﺑﺮای ﺑﯿﺮون راﻧﺪن آﻧﮭﺎﺳﺖ. ﺑﮫ زﺑﺎن ﺗﺮﻣﻮدﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ ، ﺑﯽ ﻗﺮاری ﻓﻠﺰ را ﻧﺎﭘﺎﯾﺪاری ﺗﺮﻣﻮدﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ ﻣ ﯽﻧﺎﻣﻨﺪ. ھﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﮫ ﻓﻠﺰ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﮫ از دﺳﺖ دادن اﻟﮑﺘﺮون ﻣ ﯽﺷﻮد، واﮐﻨﺶ اﮐﺴﯿﺪاﺳﯿﻮن رخ ﻣﯽ دھﺪ و ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ ﺧﻮردﮔﯽ اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎده اﺳﺖ. وﻗﺘﯽ ﻓﻠﺰ ﺧﻮرده ﺷﺪ، آن ﭼﮫ از واﮐﻨﺶ ﺑﺎﻗﯽ ﻣﯽ ﻣﺎﻧﺪ )اﺻﻄﻼﺣﺎ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﺧﻮردﮔﯽ( ﺑﮫ ﻟﺤﺎظ ﺗﺮﻣﻮدﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ ﭘﺎﯾﺪار ﺧﻮاھﺪ ﺑﻮد و از اﯾﻦ ﻧﻈﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﻠﺰ در ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻌﺪﻧﯽ )در ﺣﺎﻟﺘﯽ ﮐﮫ ﺑﮫ ﺷﮑﻞ ﺗﺮﮐﯿﺐ در ﺳﻨﮓ ﻣﻌﺪن وﺟﻮد داﺷﺖ( رﻓﺘﺎر ﻣ ﯽﮐﻨﺪ.
ﺟﺎﻟﺐ آن ﮐﮫ از ﻧﻈﺮ ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﻧﯿﺰ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﺧﻮردﮔﯽ ﻣﺜﻞ ﺳﻮﻟﻔﺎت آھﻦ ، اﮐﺴﯿﺪ روی و ﻏﯿﺮه ، ھﻤﺎن ﺗﺮﮐﯿﺒﺎﺗﯽ ھﺴﺘﻨﺪ ﮐﮫ در ﺳﻨﮓ ﻣﻌﺪن ﻓﻠﺰ ﯾﺎﻓﺖ ﻣ ﯽﺷﻮد.

ﻣﻮاد وﻣﺼﺎﻟﺢ درﺗﺎﺳﯿﺴﺎت ﺗﺎﻟﯿﻒ:ﻣﮭﻨﺪس روح ﷲ ﻗﺎﺳﻢ زاده)moc.liamg@hordat(
– ٣ –

اﻧﻮاع ﺧ ﻮ ر دﮔ ﻲ ﻓﻠﺰات
ﺧﻮردﮔﻲ را ﺑﮫ روش ھﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ طﺒﻘﮫ ﺑﻨﺪي ﻧﻤﻮد هاﻧﺪ. وﻟﻲ ﻋﻤﻮﻣ ﻲﺗﺮﯾﻦ آ نھﺎ طﺒﻘﮫ ﺑﻨﺪي ﺑﺮ اﺳﺎس ظﺎھﺮ و ﺷﻜﻞ ﻓﻠﺰ ﺧﻮرده ﺷﺪه ﻣ ﻲﺑﺎﺷﺪ. ﺑﮫ اﯾﻦ روش ﺑﺎ ﻣﺸﺎھﺪه ﻓﻠﺰ ﺧﻮرده ﺷﺪه ﺑﺎ ﭼﺸﻢ ﻏﯿﺮ ﻣﺴﻠﺢ ﺑﮫ راﺣﺘﻲ ﻣ ﻲﺗﻮان ﻧﻮع ﺧﻮردﮔﻲ آن را ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮد. در ﺑﯿﻦ اﻧﻮاع ﺧﻮردﮔﻲ ﻣﻲ ﺗﻮان ﻧﮫ ﻧﻮع ﻣﻨﺤﺼﺮﺑﮫ ﻓﺮد را ﭘﯿﺪا ﻧﻤﻮد. وﻟﻲ ﺗﻤﺎم آ نھﺎ ﻛﻢ و ﺑﯿﺶ وﺟﮫ ﻣﺘﺸﺎﺑﮭﻲ دارﻧﺪ ﮐﮫ ﺑﮫ ﺷﺮح ذﯾﻞ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ : -ﺧﻮردﮔﻲ ﯾﻜﻨﻮاﺧﺖ kcattA mrofinU ١ -ﺧﻮردﮔﻲ ﮔﺎﻟﻮاﻧﯿﻚ ﯾﺎ دو ﻓﻠﺰي noisorroC .lateM owT cinavlaG ٢ -ﺧﻮردﮔﻲ ﺷﯿﺎري ﯾﺎ ﻟﻜﮫ اي noisorroC eciverC ٣ -ﺣﻔﺮ هدار ﺷﺪن gnittiP ۴ -ﺧﻮردﮔﻲ ﺑﯿﻦ داﻧﮫ اي noisorroC .ralunarG retnI ۵ -ﺟﺪاﯾﺶ اﻧﺘﺨﺎﺑﻲ gnihcaeL evitceleS ۶ -ﺧﻮردﮔﻲ ﺳﺎﯾﺸﻲ noisorroC noisorE ٧ -ﺧﻮردﮔﻲ ﺗﻮأم ﺑﺎ ﺗﻨﺶ noisorroC ssertS ٨ -ﺧﺴﺎرت ھﯿﺪروژﻧﻲ egamad negordyH ٩ ﺟﺮﯾﺎن ھﺎی ﺳﺮﮔﺮدان

شما ممکن است این را هم بپسندید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *